|
T́nh Mẹ Trong Thi Ca Nguyễn Quư Đại
Mẹ mang nặng đẻ đau, rồi lo cho con từ bé đến ngày lớn khôn. Chúa Kitô, Phật Thích Ca.. là những người con tâm linh của Thượng Đế cũng chào đời trong ṿng tay của Mẹ và nghe lời ru ạ ời ngọt ngào bên chiếc nôi nhỏ bé.. T́nh mẹ là biểu tượng thiêng liêng cao đẹp nhất, truyền thống thờ mẹ kính cha đă in sâu vào tâm hồn của người dân Việt và văn hóa dân tộc Việt Nam.
Ca dao so sánh công cha cao như núi, để thể hiện sự tôn kính Cha là cột trụ trong gia đ́nh, nghiă Mẹ như nước trong nguồn bất tận.Nước âm thầm chảy qua những khúc quanh ghềnh thoát trôi về biển cả, sánh nghiă Mẹ với nước trong nguồn phù hợp với sự tận tụy dưỡng nuôi, yêu thương con không bờ bến.... Người Tây phương thường gọi Vaterland / Fatherland để chỉ quê Cha, người Việt Nam ḿnh gọi quê Cha, đất Tổ, và quê Mẹ, đất Mẹ, tiếng Mẹ đẻ .. Để tôn trọng công ơn śnh thành, dưỡng dục như nhau giữa Cha và Mẹ :
Công cha như núi Thái Sơn Nghiă Mẹ như nước trong nguồn chảy ra
T́nh yêu của Cha cũng bao la, tha thiết lo lắng cho con nên người, nhưng sâu kín trong ḷng, không như mẹ bộc lộ t́nh cảm bằng những cữ chỉ vuốt ve, âu yếm.. nên các con thường gần gủi Mẹ hơn Cha, vui buồn đời sống các con thường th́ thầm bày tỏ với mẹ, nếu Mẹ không đồng ư cũng không la rầy nghiêm khắc, phê b́nh như Cha. Nhưng phải nh́n nhận bản tính đàn ông phần lớn hơi khô cằn, thiếu mềm mại. Có lẽ trời sinh đàn ông bản tính như vậy nên phải có luật bù trừ. Nhạc phẩm Ḷng Mẹ của Y Vân thật bất hủ :
Ḷng Mẹ bao la như biển Thái B́nh rạt rào T́nh Mẹ tha thiết như gịng suối biển ngọt ngào Lời Mẹ êm ái như đồng lúa ŕ rào Tiếng ru bên thềm trăng tà soi bóng Mẹ yêu.
Ḷng Mẹ thương con như vầng trăng tṛn mùa thu T́nh Mẹ yêu mến như như làn gió đùa mặt hồ Lời ru man mác êm như sáo diều dật dờ Nắng mưa sớm chiều vui cùng tiếng hát trẻ thơ
Thương con thao thức bao đêm trường Con đà yên giấc Mẹ hiền vui sướng biết bao Thương con khuya sớm bao tháng ngày. Lặn lội gieo neo nuôi con tới ngày lớn khôn
Dù cho mưa gío không quản thân gầy Mẹ hiền. Một sương hai nắng cho bạc mái đầu buồn phiền Ngày đêm sớm tối vui cùng con nhỏ một niềm Tiếng ru êm đềm Mẹ hiền năm tháng triền miên....
Y Vân
Những ai may mắn c̣n Mẹ, được cài lên áo hoa hồng đỏ để thấy đời ḿnh c̣n diễm phúc vui tươi. Đă mất Mẹ không bao giờ t́m lại được t́nh yêu bao la, tha thiết ấy. Nếu ta đứng hàng giờ trước ngôi mộ đá rêu phong, đặt những đóa hoa tươi, đốt nén nhang thơm chỉ là phần h́nh thức, lễ nghi...Kỷ niệm những ngày dài hạnh phúc tuổi thơ ḿnh đă sống trong mái ấm gia đ́nh với t́nh yêu thương của Cha Mẹ đă đi vào thế giới xa xôi...
Gío mùa thu mẹ ru con ngủ Năm canh chày thức đủ năm canh Ngồi buồn nhớ mẹ ta xưa Miệng nhai cơm búng lưỡi lừa cá xương
Ca dao
Cuộc đổi đời 30.4.1975 không ai ngờ những ǵ đă xảy ra ? Nhiều người đă không làm tṛn bổn phận phụng dưỡng Mẹ già, ngược laị Mẹ phải tảo tần nuôi con, nuôi cháu, thăm con trong trại cải tạo trên núi rừng, qua những đường dài hoang vắng, hiểm nguy. Tuổi già ngày tháng sức khoẻ hao ṃn, lúc ốm đau cho đến lúc ra đi vĩnh viễn về bên kia thế giới, không gặp các con trai của Mẹ !! T́nh yêu của Mẹ như những vầng sao trên trời không sao đếm được trong thiên thể mênh mông, thiếu t́nh Mẹ như bầu trời thiếu ánh sao đêm !!Trịnh Công Sơn nhắc đến gia tài của Mẹ Việt Nam, một người Mẹ Việt Nam lầm lũi, mất mát sau chiến tranh, nhưng dường như nó cũng là h́nh ảnh thảm thương, đau khổ của cả một dân tộc sau cơn binh đao, khói lửa.. Con người Việt Nam đă kiệt quệ, xác xơ sau mỗi lần chinh chiến.
Một ngàn năm nô lệ giặc tàu Một trăm năm đô hộ giặc tây 20 mươi năm nội chiến từng ngày Gia tài của mẹ, một rừng xương khô Già tài cũa mẹ, một núi đầy mồ
Vào ngày Rằm tháng bảy là lễ Vu Lan Bồn (Ullambana) theo kinh điển Tôn giả Mục Kiền Liên, lo cứu Mẹ bà Thanh Đề thoát khỏi cảnh khổ ở điạ ngục. Và cầu nguyện cho chúng sinh được siêu thoát, khỏi ṿng sinh tử luân hồi.Trong ngày lễ nầy người ta thường cài lên áo hoa hồng đỏ, hay hoa cẩm chướng tượng trưng cho Mẹ c̣n sống, hoa trắng để tưởng nhớ Mẹ hiền. Người được hoa trắng sẽ thấy xót xa, nhớ thương mẹ đă mất. Người được hoa hồng đỏ sẽ thấy sung sướng ḿnh c̣n mẹ, và sẽ cố gắng để làm vui ḷng mẹ, một ngày nào đó Mẹ cũng phải ra đi theo luật tạo hóa „cát bụi trở về với cát buị“ khỏi hối hận lúc c̣n tại thế không làn tṛn bổn phận và hiếu thảo. Thiền sư Thích Nhất Hạnh làm bài thơ bông hồng cài áo. Phạm Thế Mỹ phổ nhạc
Một bông Hồng cho em Một bông Hồng cho anh Và một bông Hồng cho những ai Cho những ai đang c̣n Mẹ Đang c̣n Mẹ để ḷng vui sướng hơn Rủi mai nầy Mẹ hiền có mất đi Như đoá hoa không mặt trời Như trẻ thơ không nụ cười Ngỡ đời ḿnh không lớn khôn thêm Như bầu trời thiếu ánh sao đêm Mẹ, Mẹ là gịng suối dịu hiền Mẹ, Mẹ là bài hát thần tiên Là bóng mát trên cao Là mắt sáng trên cao Là ánh đuốc trong đêm khi lạc lối Mẹ, Mẹ là lọn miá ngọt ngào Mẹ, Mẹ là nải chuối buồng cau Là tiếng dế đêm thâu Là nắng ấm mương dâu Là vốn liếng yêu thương cho cuộc đời Rồi một chiều nào đó anh về nh́n Mẹ yêu, nh́n thật lâu Rồi nói , nói với Mẹ rằng „ Mẹ ơi, Mẹ ơi, Mẹ có biết hay không ?“ -Biết ǵ ? Biết là, biết là con thương Mẹ không? „ Đoá hoa màu hồng vưà cài lên áo đó anh Đoá hoa màu hồng vưà cài lên áo đó em Th́ xin anh, th́ xin em Hăy cùng tôi vui sướng đi...
Thích Nhất Hạnh
Đời sống người Việt Nam khác với người Tây phương, ở Việt Nam Cha Mẹ con, cháu thường sống chung trong một đại gia đ́nh, dù nghèo hay giàu gia đ́nh lúc nào cũng sống bên nhau, nên không cần dành một ngày nào riêng cho Mẹ ? Mỗi năm vào lễ Vu Lan nhắc nhở các con nhớ ngày t́nh yêu cao cả của Mẹ, nhà thơ Tuỳ Anh trong những ngày xa Quê hương mang nỗi buồn mênh mông ngút ngàn thương nhớ.
Bài „Bông hồng cài áo“ Mỗi lần thêm nhức nhối Mỗi năm nghe một lần Như xé nát tim gan
Tuỳ Anh (trong tập trầm ngải thiết tha)
H́nh ảnh về Mẹ c̣n măi trong ḷng thi nhân, đă gởi tâm sự ḿnh qua những vần thơ ngọt ngào, và chỉ biết nhắn gởi các em cắt dâng Mẹ một cành hồng tươi hương sắc
Hẳn em tôi c̣n nhớ Cắt dâng mẹ cành hồng Từ vườn hoa đầu ngơ Vẫn ngọt ngào đơm bông Hoa thay ḷng tưởng nhớ Của đứa con phiêu bồng Hoa thay ḍng lệ nhỏ Thương nhớ mẹ vô cùng
Tuỳ Anh trong tập Trầm ngải thiết tha
Đời sống Tây phương Cha Mẹ dù tuổi già nắng xế nhưng vẫn sống riêng. Con cháu bận rộn công việc nhưng hằng năm đều có ngày tưởng nhớ ghi ơn Mẹ. Sau lễ Phục Sinh 20 ngày tính từ Lễ Tro vào ngày thứ Tư tuần Thánh, có thánh lễ vinh danh Mẹ. ở Đức thường tổ chức ngày lễ Mẹ vào Chúa nhật (Mothering Sunday) thứ 2 tháng 5, Âu Châu nhiều nước cũng tổ chức cùng thời gian trên.
Theo lịch sử truyền thống ngày lễ của Mẹ ở Hoa Kỳ (theo cuốn American Book of Days) có trước thời gia nội chiến (Civil war) vào năm 1872 người đầu tiên đưa đề nghị ngày tưởng nhớ t́nh Mẹ tại Boston Massachusetts là bà Julia Ward Howe đă vận động chọn ngày Chúa nhật thứ 2 tháng 5 và khởi đầu cài hoa cẩm chướng (carnation, Nelke, Oeillet) để tưởng nhớ Mẹ, hoa cẩm chướng biểu tượng cho người Mẹ là loài hoa nở quanh năm, cánh hoa mỏng và thoảng hương thơm nhẹ.
Măi cho đến năm 1907 bà Ana Jarvis (01.05.1864) ở Webster, mẹ của bà là Anna Reese Jarvis qua đời ngày 09.5.1905, đó là mất mát lớn khi thiếu mẹ, bà bắt đầu cổ động thêm cho ngày của Mẹ ở Philadelphia, cho đến ngày 10.05.1908, nhà thờ ở Grafton (West Virginia) và Philadelphia cử hành thánh lễ cho ngày vinh danh Mẹ. được lan rộng ra tại Hoa Kỳ và thế giới. Ở Việt Nam không có một ngày riêng cho cha mẹ, nhưng theo truyền thống lâu đời, hằng năm có ngày giỗ để kính nhớ người đă mất trong đó có ngày cho mẹ cho cha. Thế giới văn minh, nhưng ở Hoa Kỳ từ năm 1910 ở tiểu bang West Virginia mới công nhận ngày dành để tưởng nhớ về Mẹ, sau đó các tiểu bang Oklahoma, Wadhington, Alabama, Texas hưởng ứng. Măi cho đến ngày 09.5.1914 Tổng thống thứ 28 Thomas Woodrow Wilson (1856-1924) kư quyết định chung thông qua Quốc Hội công báo ngày „ Mother’ s Day „là ngày quốc lễ của Hoa Kỳ vào Chúa Nhật thứ 2 tháng 5.
Riêng ở Pháp năm 1917 tại Pais tổ chức lễ Mẹ cho những gia đ́nh đông con, nhưng lễ Mẹ chính thức công báo vào ngày 20.4.1926. Anh Quốc từ năm 1910 gọi là ngày Mother’s Day / Mutter Tag, nhà thờ có Thánh lễ tạ ơn để tưởng nhớ và vinh danh Mẹ hiền vào Chúa Nhật IV mùa chay, ở Á Căn Đ́nh th́ vào Chúa Nhật thứ 2 tháng 10 .
Dâng Mẹ đôi tim nhỏ Dâng Mẹ t́nh yêu lên ngôi Dâng Mẹ yêu thương đong đầy Dâng Mẹ cuộc sống tương lai...
T́nh hồng dâng Mẹ của Văn Chi
Mẹ vẫn ngồi đan một nỗi buồn Bên đời gió tạt với mưa tuôn Con đi góp lá ngh́n phương lại Đốt lửa cho đời tan khói sương
Tiếng mẹ nghe như tiếng nghẹn-ngào Tiếng Người hay chỉ tiếng chiêm-bao Mẹ xa xôi quá làm sao vói Biết đến bao giờ trông thấy nhau
Trần Trung Đạo
Mẹ là một ḍng suối, một kho tàng vô tận lo cho con trưởng thành, phận làm trai thời lọan phải thi hành nhiệm vụ, các con ra đi Mẹ lo lắng nhớ thương, Mẹ ngồi nh́n về phương trời xa xăm thời chiến với súng đạn, đêm đen, rực lên ánh hoả châu rồi chợt tắt đă làm Mẹ lo âu không ngủ, vướng bận bấp bênh phận người. !! Trịnh Công Sơn vang bóng một thời với những t́nh khúc như Gia tài của mẹ dù anh chán ghét chiến tranh, nhưng anh đă sống với tâm trạng của Mẹ Việt Nam
Mẹ ngồi ru con tiếng hát lênh đênh Mẹ ngồi ru con mây vào hồn Mẹ dạy cho con tiếng nói quê hương Mẹ nh́n con đi phút giây bàng hoàng
Mẹ ngồi ru con đong đưa vơng buồn đong đưa phận ḿnh Mẹ ngồi ru con nghe đất gọi thầm trọn nợ lưu vong Mẹ ngồi trăm năm như thân tượng buồn để lại quê hương Tuổi c̣n bơ vơ thế giới chiến tranh ngục tù
Trịnh Công Sơn
Thời gian trôi qua không đợi chờ, đă 30 năm chúng ta xa xứ để rồi xót xa thân phận kiếp sống lưu vong. Những lúc nhớ về t́nh mẹ thật lớn lao. T́nh mẹ là gốc của mọi t́nh cảm thương yêu. Không có mẹ sẽ thiếu tất cả t́nh yêu trên cơi đời nầy
Bàn tay chắt chiu vô vàn yêu thương Mẹ như lá hoa thơm vườn nhân ái T́nh quê hương vương vấn bước chân phiêu bồng Lắng sâu trong tiếng ru dịu êm Lời buồn ru ca dao hôm nào vọng vang Mẹ đắng cay trong thầm lặng đêm hư không Niềm thương quê tê tái trái tim u hoài Xót xa thương thân phận lưu vong
(Nỗi Niềm Ly Hương – T́nh khúc Lê Mạnh Trùy-Vương Ngọc Long)
Uớc mơ ngày về thăm Mẹ đă vĩnh viễn không bao giờ đến, bởi v́ ngày tưởng nhớ Mẹ, thi sĩ Tùy Anh đă cài hoa màu trắng. Mẹ đă rời bỏ quê hương nhọc nhằn sau cuộc đổi đời, con cháu phân ly, nỗi buồn anh cũng là nỗi chung của chúng ta rời bỏ quê hương vương vấn t́nh mẹ
Mẹ ơi con mẹ chưa về Bao năm lưu lạc bên lề cuộc vui Tiếng cười không giấu ngậm ngùi Tiếng vui tắt nghẹn bên đời buồn tênh..
Tuỳ Anh (trong tập Khúc hát tiêu dao)
Mẹ thầm lặng chịu mọi trách nhiệm với các con. Mẹ chia sẻ với con từ thưở bé thơ dạy cho con tiếng nói đầu đời cho đến lúc nên người.
Mẹ là gío uốn quanh Trên đời con thầm lặng Trong câu hát thanh b́nh Mẹ là gío mong manh Mẹ là nước chứa chan, Trôi dùm con phiền muộn Cho đời măi trong lành Mẹ ch́m dưới nhân gian... Trịnh Công Sơn
Mẹ dạy con tiếng nói thật thà Mẹ mong con chớ quên màu da Con chớ quên màu da, nước việt xưa Mẹ mong trông con mau bước về nhà Mẹ mong con lũ con đường xa ôi lũ con cùng cha, quên hận thù .. Trịnh công Sơn
Không có t́nh yêu nào có thể sánh với t́nh mẹ .. thi sĩ Trường Đinh ví t́nh yêu Mẹ là những tháng ngày cần thiết của đời người, Mẹ là ánh sáng là giọt sương mai, là tiếng chim hót trên cành buổi sáng ....
Mẹ là mùa xuân trên cánh chim bay Mẹ là mùa đông tóc bạc như mây Mẹ là mùa thu, niềm đau gió cát Mẹ là mưa hạ, hạt nḥa đắng cay Mẹ là trời xanh cho nắng vươn cao Mẹ là biển đông sóng gọi xôn xao Mẹ là b́nh nguyên t́nh yêu bát ngát Mẹ là ngân hà, ḷng mẹ bao la ...
Trường Đinh
Tâm trạng của các thi nhân đều nhạy cảm, nhà thơ Vương Ngọc
Long đă không dấu được ngậm ngùi, nỗi nhớ về Mẹ thiết tha. Mẹ và
quê hương là những kỳ quan tuyệt thế đă trở thành thiêng liêng,
nhiệm màu muôn thưở. Lúc con ốm đau sốt, khóc la th́ mẹđă chạy
tới bên nôi ru con, hay bồng bế thâu đêm. Mẹ như một thiên thần
dịu hiền. Con đau Mẹ thức đủ năm canh Vỗ nhẹ ru con giấc mộng lành Dăi nắng dầm mưa công dưỡng dục Banh da xẻ thịt nghĩa sinh thành Con, thân măng dại, nương bờ dậu Mẹ, bóng tre gầy, phủ mái xanh Mẹ dắt con qua vườn Đạo Hạnh Bông hoa Từ Mẫu nở muôn cành
(Mẹ Từ Ái- thơ Vương Ngọc Long)
Trái tim Từ Mẫu: hành trang vô bờ Mẹ buồn thắp nến hư vô Năm canh khắc khoải sững sờ đợi con Núi sông canh cánh mỏi ṃn Ruột se hải ngoại dạ cuồng lưu vong Mẹ trầm luân, kiếp đợi mong Trăm con cốt nhục chung ḍng cưu mang Lặng yên hít thở gió ngàn Thoáng thơm Quê Mẹ, hương trầm diệu vi ...
(Mẹ Từ Tâm – thơ Vương Ngọc Long)
Kho tàng thi ca b́nh dân, cũng như những nhạc phẩm thời đại..Ca tụng những lời như ngàn đời nhớ ơn Mẹ, bởi v́ Mẹ đă cho các con hành trang lên đường, thành công với tràn đầy ước mong. Đối với Cha Mẹ, các con phải lấy chữ hiếu làm đầu, phụng dưỡng Cha Mẹ cho phải đạo làm người
Nuôi con khó nhọc đến giờ, Trưởng thành, con phải biết thờ hai thân
Con cháu hiếu thảo phụng dưỡng Ông bà, Cha Mẹ, để an ủi Người chỉ một phần nhỏ bé t́nh cảm, sự hy sinh của cha mẹ thật mênh mông vô tận
Ơn cha nặng lắm ai ơi Nghiă Mẹ bằng trời, chín tháng cưu mang Ơn cha, nghiă mẹ nặng tŕu Ra công báo đáp, ít nhiều phận con Hay Mẹ cha là biển, là trời Làm sao con dám căi lời mẹ cha. Thương mẹ, nhớ cha như kim châm vào dạ, Nghĩ đến chừng nào, lụy hạ tuôn rơi Một mai gặt lúa đem về, Thờ cha, kính mẹ nhiều bề hiếu trung Bao giờ cho cá hóa long Đền ơn cha mẹ ẵm bồng ngày xưa
T́nh mẹ như hơi thở, sưởi ấm ḷng các con trong những ngày xa quê hương !! Trên bước chân phiêu giạt xứ người, thời gian âm thầm trôi qua những tháng ngày phiền muộn nhớ thương, tưởng nhớ về Mẹ, từ trái tim và nước mắt các con xin dâng lên Mẹ những lời cầu nguyện trân trọng nhất. Công Cha nghiă Mẹ thật bao la t́nh sâu nghiă nặng, các dân tộc trên thế giới dù khác nhau Tôn giáo, nhưng đều có ngày tôn vinh mẹ dưới nhiều h́nh thức khác nhau, để nhắc nhở đến công ơn sinh thành dưỡng dục .
Trích từ http:// phanchautrinhdanang.com/
o0o
BÔNG HỒNG
CÀI ÁO
"Một bông Hồng cho em. Một bông Hồng cho anh Và một bông Hồng cho những ai, cho những ai đang c̣n Mẹ, đang c̣n Mẹ để ḷng vui sướng hơn, rủi mai này Mẹ hiền có mất đi. Như đóa hoa không mặt trời, như trẻ thơ không nụ cười ngỡ đời ḿnh không lớn khôn thêm, như bầu trời thiếu ánh sao đêm…"
"Mẹ, Mẹ là ḍng suối dịu hiền. Mẹ, Mẹ là bài hát thần tiên. Là bóng mát trên cao, là mắt sáng trăng sao,
là ánh đuốc
trong đêm khi lạc
lối
Mẹ, Mẹ là lọn mía ngọt ngào. Mẹ, Mẹ là nải chuối buồng cau. Là tiếng dế đêm thâu, là nắng ấm nương dâu, là vốn liếng yêu thương cho cuộc đời..."
H́nh ảnh của người mẹ trong ca từ như bay vút lên da diết với những ǵ quen thuộc trong cuộc sống, mẹ như ḍng suối ngọt lành, mẹ như bài hát thần tiên ru tuổi thơ ta êm ả trôi đi trong yên b́nh. Mẹ là bóng mát, cái bóng mát cao cả che chắn suốt đời. Ai đă từng ăn một lóng mía ngọt ngào, một trái chuối ngọt thơm...sẽ hiểu được t́nh mẹ dành cho con c̣n ngọt ngào trân quư gấp vạn lần. Tuổi thơ trôi đi từ những mảnh vườn quen thuộc, là những băi mía vườn dâu, là những đêm hè ve kêu ra rả...rất b́nh dị mà đượm nồng yêu thương..Những h́nh ảnh ấy được lời ca tiếng nhạc nâng lên thành những cung bậc diệu kỳ, càng lúc càng thấm sâu vào từng ngóc ngách của cái tâm hồn mẫn cảm trong tôi, để rồi ngỡ ngàng khi nhận ra cái t́nh cảm mẫu tử tha thiết chân thành hiện hữu thật nồng nàn trong lời ca mộc mạc đơn sơ:
"...Rồi một chiều nào đó anh về nh́n Mẹ yêu, nh́n thật lâu Vâng, bất chợt ngắm mẹ trong một ngày nắng chiều rũ xuống mái hiên để nghẹn ngào nhận ra tóc mẹ nay đă vương bao sợi bạc, cái dáng thoăn thoắt năm xưa đă chậm lại, tấm lưng năm xưa đă hơi thấp xuống theo thời gian, vết chân chim in hằn trên khoé mắt những vết nhăn hiện dần trên vầng trán đầy yêu thương khiến ḷng tôi se thắt. Bàn tay mẹ hằn những dấu gân xanh ôm lấy đứa con gái bỗng run run và tôi chợt hiểu....bóng thời gian đă in vào dáng mẹ .
"..Đóa hoa màu hồng vừa cài lên áo đó anh
"Mẹ, Mẹ là ḍng suối dịu hiền. Mẹ, Mẹ là bài hát thần tiên. Là bóng mát trên cao, là mắt sáng trăng sao,
là ánh đuốc
trong đêm khi lạc
lối
Mẹ, Mẹ là lọn mía ngọt ngào. Mẹ, Mẹ là nải chuối buồng cau. Là tiếng dế đêm thâu, là nắng ấm nương dâu, là vốn liếng yêu thương cho cuộc đời..."
Trích từ http://vnthuquan.net
|
